इरानले स्ट्रेट अफ होर्मुज पुनः खोल्ने प्रस्ताव स्वीकार गरेको भन्ने समाचार अस्वीकार, विश्व ऊर्जा बजारमा फेरि बढ्यो चासो

इरानले स्ट्रेट अफ होर्मुज पुनः खोल्ने प्रस्ताव स्वीकार गरेको भन्ने समाचार अस्वीकार

अन्तर्राष्ट्रिय समाचार | अपडेट

इरान सरकारले स्ट्रेट अफ होर्मुज (Strait of Hormuz) पुनः खोल्ने प्रस्तावमा सहमत भएको भन्ने विभिन्न अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यममा प्रकाशित समाचारलाई औपचारिक रूपमा अस्वीकार गरेको छ। इरानी अधिकारीहरूले यस्तो कुनै सहमति नभएको स्पष्ट पार्दै सार्वजनिक भएका दाबीहरू भ्रामक र तथ्यहीन रहेको बताएका छन्।

यसअघि केही अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यम तथा सामाजिक सञ्जालमा इरानले स्ट्रेट अफ होर्मुजसँग सम्बन्धित प्रस्ताव स्वीकार गरेको दाबी गरिएको थियो। तर, इरानको पछिल्लो प्रतिक्रियाले ती दाबीहरूलाई अस्वीकार गरेको छ।

स्ट्रेट अफ होर्मुज किन महत्वपूर्ण छ?

स्ट्रेट अफ होर्मुज विश्वकै सबैभन्दा महत्वपूर्ण समुद्री व्यापारिक मार्गमध्ये एक हो। पर्सियन गल्फलाई ओमानको खाडी हुँदै अरब सागरसँग जोड्ने यो समुद्री मार्गबाट विश्वको ठूलो परिमाणमा कच्चा तेल (Crude Oil) र तरलीकृत प्राकृतिक ग्यास (LNG) ढुवानी हुने गर्दछ।

विश्वका प्रमुख तेल उत्पादक राष्ट्रहरू साउदी अरेबिया, इरान, इराक, कुवेत, कतार र संयुक्त अरब इमिरेट्स (UAE) बाट निर्यात हुने ऊर्जा सामग्रीको ठूलो हिस्सा यही मार्ग हुँदै विश्व बजारमा पुग्ने भएकाले यसको रणनीतिक महत्व अत्यन्त उच्च मानिन्छ।

विश्व बजारमा पर्न सक्ने प्रभाव

स्ट्रेट अफ होर्मुजसँग सम्बन्धित कुनै पनि समाचारले विश्व अर्थतन्त्रमा तत्काल प्रभाव पार्न सक्छ। यदि यो समुद्री मार्गमा अवरोध उत्पन्न भयो वा तनाव बढ्यो भने:

अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा कच्चा तेलको मूल्य बढ्न सक्छ।

प्राकृतिक ग्यासको आपूर्तिमा समस्या आउन सक्छ।

समुद्री ढुवानी खर्च महँगो हुन सक्छ।

ऊर्जा आयात गर्ने देशहरूमा आर्थिक दबाब बढ्न सक्छ।

विश्व शेयर बजारमा अस्थिरता देखिन सक्छ।

यही कारणले इरानको पछिल्लो अभिव्यक्तिलाई विश्वभरका सरकार, ऊर्जा कम्पनी, लगानीकर्ता तथा अन्तर्राष्ट्रिय विश्लेषकहरूले नजिकबाट हेरिरहेका छन्।

क्षेत्रीय तनाव अझै कायम

मध्यपूर्व क्षेत्रमा पछिल्लो समय देखिएको सुरक्षा चुनौती, समुद्री मार्गको सुरक्षा तथा विभिन्न देशबीचको कूटनीतिक तनावका कारण स्ट्रेट अफ होर्मुज विश्वको सबैभन्दा संवेदनशील समुद्री मार्गमध्ये एक बनेको छ।

इरानले कुनै सहमति नभएको स्पष्ट पारेपछि अब आगामी दिनमा सम्बन्धित पक्षहरूबाट आउने आधिकारिक निर्णय र कूटनीतिक पहललाई विशेष चासोका साथ हेरिने अपेक्षा गरिएको छ।

हालको अवस्था

अहिलेसम्म उपलब्ध आधिकारिक जानकारीअनुसार इरानले स्ट्रेट अफ होर्मुज पुनः खोल्ने प्रस्ताव स्वीकार गरेको छैन। त्यसैले यस विषयमा फैलिएका अपुष्ट समाचार वा सामाजिक सञ्जालका दाबीहरूलाई आधिकारिक पुष्टि नभएसम्म सत्य मान्न नहुने विज्ञहरूले सुझाव दिएका छन्।