डीआर कङ्गोमा इबोला महामारी भयावह: १० हप्ताभित्र १,००० भन्दा बढीको मृत्यु, खोप र उपचारको अभावले संकट गहिरियो

डीआर कङ्गोमा इबोला महामारीले लियो भयावह रूप: १० हप्ताभित्र १,००० भन्दा बढीको मृत्यु

अफ्रिकी मुलुक प्रजातान्त्रिक गणतन्त्र कङ्गो (DRC) मा फैलिएको पछिल्लो इबोला महामारी तीव्र रूपमा फैलिँदै गएको छ। अफ्रिका रोग नियन्त्रण तथा रोकथाम केन्द्र (Africa CDC) का अनुसार हालसम्म १,०३१ जनाको मृत्यु पुष्टि भएको छ। महामारीको गति र बढ्दो मृत्युदरले अन्तर्राष्ट्रिय स्वास्थ्य समुदायको चिन्ता बढाएको छ।

अफ्रिका सीडीसीका महानिर्देशक जियन कासेया ले घानामा आयोजित एक स्वास्थ्य सम्मेलनमा जानकारी दिँदै मे महिनामा इबोला भाइरसको बुण्डिबुग्यो (Bundibugyo) प्रजाति देखा परेपछि संक्रमण तीव्र रूपमा फैलिएको बताए। उनका अनुसार हालको सबैभन्दा ठूलो चुनौती भनेको खोप, प्रभावकारी उपचार र पर्याप्त आर्थिक स्रोतको अभाव हो।

उनले भने, "यी मानिसहरूको मृत्यु भइरहेको छ, किनकि हामीसँग पर्याप्त खोप छैन, औषधि छैन र आवश्यक आर्थिक स्रोत पनि छैन।" यस अभिव्यक्तिले महामारी नियन्त्रणका लागि आवश्यक स्रोतको अभाव कति गम्भीर छ भन्ने स्पष्ट पार्छ।

विश्व स्वास्थ्य संगठन (WHO) का अनुसार छिमेकी युगान्डा मा पनि इबोला संक्रमणका कारण दुई जनाको मृत्यु भइसकेको छ। यसले महामारी सीमापार फैलिन सक्ने जोखिम बढाएको भन्दै स्वास्थ्य अधिकारीहरूले उच्च सतर्कता अपनाउन आग्रह गरेका छन्।

डीआर कङ्गोको स्वास्थ्य मन्त्रालयका अनुसार सोमबारसम्म २,४७३ जनामा संक्रमण पुष्टि भएको छ। तीमध्ये कम्तीमा ७३७ जना बिरामी आइसोलेसन वा अस्पतालमा उपचाररत रहेका छन्। स्वास्थ्यकर्मीहरू सीमित स्रोतका बीच संक्रमितहरूको उपचार र नयाँ संक्रमण रोक्न निरन्तर प्रयासरत छन्।

यो प्रकोप गत मे १५ मा डीआर कङ्गोको उत्तरपूर्वी इटुरी (Ituri) प्रान्त मा लगातार केही व्यक्तिको मृत्यु भएपछि औपचारिक रूपमा घोषणा गरिएको थियो। त्यसयता संक्रमण अत्यन्त तीव्र गतिमा फैलिएको छ, जसका कारण स्थानीय स्वास्थ्य प्रणालीमाथि ठूलो दबाब परेको छ।

विशेषज्ञहरूका अनुसार अहिलेको प्रकोप सन् २०१३–२०१६ को विश्वव्यापी इबोला महामारीभन्दा पनि छिटो फैलिएको देखिएको छ। त्यतिबेला करिब ११ हजार जनाको मृत्यु भएको थियो भने २८ हजारभन्दा बढी संक्रमित भएका थिए। त्यस महामारीमा १,००० जनाको मृत्यु हुन करिब आठ महिना लागेको थियो।

तर यसपटकको अवस्था अझ चिन्ताजनक देखिएको छ। १० हप्ताभन्दा कम समयमै १,००० भन्दा बढी व्यक्तिको मृत्यु भइसकेको तथ्याङ्कले संक्रमणको तीव्रता र महामारी नियन्त्रणको चुनौतीलाई उजागर गरेको छ।

विश्व स्वास्थ्य समुदायले महामारी नियन्त्रणका लागि अन्तर्राष्ट्रिय सहयोग, थप खोप, औषधि, स्वास्थ्यकर्मी तथा आर्थिक सहायता तत्काल आवश्यक रहेको जनाएको छ। साथै संक्रमित क्षेत्रहरूमा निगरानी, परीक्षण, आइसोलेसन र जनचेतना कार्यक्रमलाई अझ प्रभावकारी बनाउन जोड दिइएको छ।

स्वास्थ्य विज्ञहरूले इबोला प्रभावित क्षेत्रमा यात्रा गर्ने व्यक्तिहरूलाई सम्बन्धित स्वास्थ्य निकायका निर्देशन पालना गर्न तथा संक्रमणका लक्षण देखिएमा तुरुन्त स्वास्थ्य संस्थामा सम्पर्क गर्न आग्रह गरेका छन्। महामारी नियन्त्रणका लागि अन्तर्राष्ट्रिय सहकार्य अहिलेको सबैभन्दा महत्वपूर्ण आवश्यकता बनेको छ।